Furosemide uygulanmış sıçanlarda selektif cox-2siklooksijenaz-2 inhibitörlerinin böbrek fonksiyonlarına ve böbrekte siklooksijenaz-2 ekspresyonuna etkileri cox-2
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çukurova Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2006
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Fatih Köse
Danışman: Saime Paydaş
Özet:ÖZET Furosemide Uygulanmış Sıçanlarda Selektif Cox-2 İnhibitörlerinin Böbrek Fonksiyonlarına ve Böbrekte Cox-2 Ekspresyonuna Etkileri Non-steroid anti inflamatuar ilaçlar (NSAİİ) toplumda çok yaygın olarak kullanılmaktadır. İlaca bağlı yan etkiler ile hastaneye yatışların %30'u bu grup ilaçların kullanımı sonrası olmaktadır. Cox-2 inhibitörleri Cox-l enzim inhibisyonuna bağlı olduğu düşünülen bu yan etkileri azaltmak ümidi ile kullanıma sunulmuştur. Spesifik Cox-2 inMbitörlerinin yaygn klinik kullanımından sonra NSAİİ' lerin gastrik mukoza üzerine olan yan etkilerinde belirgin azalma görülürken böbrek fonksiyonları üzerine olan yan etkilerinde aynı düzeyde azalma görülmemiştir. Spesifik Cox-2 inMbitörlerinin böbrek fonksiyonları üzerine olan bir kısmı yan etkilerinin renin anjiyotensisn aldosteron sistemi (RAAS) üzerinden gerçekleştiği bilinmektedir. Fakat aradaki ilişki tam olarak anlaşılamamıştır ve deney sonuçlan birbirleriyle çelişmektedir. Çalışmamızın amacı RAAS sistemi ve Cox-2 inhibisyonun furosemid uygulanmış sıçanlarda böbrek fonksiyonlarına, RAAS ve böbrekte Cox-2 ekspresyonuna etkilerini araştırmaktır. Çalışma için her biri 10 sıçandan oluşan 4 grup oluşturulmuş ve her bir grup için deney 7 gün sürmüştür. 7 gün sonunda sıçanlar final deneyine alınmıştır. Deneyimizde RAAS sistemini aktive etmek için furosemid kullanılmıştır. Cox-2 enzim aktivitesi böbrekte immunhistokimyasal yöntem ile semi-kantitatif olarak gösterilmiştir. Tüm gruplar göz önüne alındığında hiçbir sıçanda böbrek yetersizliği gelişmedi. Gruplar karşılaştırıldığında furosemid kullanılan gruplarda diğer gruplara göre anlamlı olarak idrar miktarında artma ve kilo kaybı saptandı (p<0.05). Bu sonuç furosemidin sıçanlarda damar içi hacmini azalttığı ve hipovolemiyi oluşturduğunu düşündürmektedir. Gruplar arasında plazma renin aktivitesi açısından anlamlı fark yok idi (p<0.05). GI ile GII, GUI ve GIV (p<0.05) arasında böbrek korteksinde Cox-2 ekspresyonu açısından anlamlı fark bulundu. GİT de furosemid ile böbrek korteksindeki Cox-2 ekspresyonu anlamlı derecede uyarılırken plazma renin aktivitesinde gruplar arasında anlamlı fark bulunamadı. Tüm gruplardaki sıçanlar göz önüne alındığında Cox-2 ekspresyonu ve plazma renin aktivitesi arasında anlamlı ilişki bulunamadı (p<0.05, r square:0.05). Sonuç olarak deneyimizde normal tuzlu ve sıvı kısıtlaması yapılmayan furosemid uygulanmış sıçanlarda selektif Cox-2 inhibitörüne bağlı akut böbrek yetersizliği, plazma reninaktivitesinde değişme olmadı ancak böbrekte Cox-2 ekspresyonunda artış saptandı, plazma renin aktivitesi ile Cox-2 enzim sistemi arasında anlamlı bir ilişki olmadığım düşündüren bulgular elde ettik. Anahtar sözcükler: Cox-2 ekspresyonu, Furosemid, Plazma renin aktivitesi, Selektif Cox-2 inhibitörleri. vı