Gut hastalığında kinezyofobi, santral sensitizasyon ve ilişkili faktörlerin değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çukurova Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: KÜBRA TUNCER
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Mustafa Erkan Kozanoğlu
Eş Danışman: Aylin Sarıyıldız
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu çalışmanın amacı, gut hastalarında kinezyofobi ve santral sensitizasyon sıklığını belirlemek, kinezyofobi ve santral sensitizasyonun klinik parametrelerle olan ilişkisini incelemektir. Gereç ve Yöntem: Çalışma kriterlerini karşılayan gut hastalarıyla yaş ve cinsiyet açısından eşleştirilmiş sağlıklı yetişkinler çalışmaya dahil edildi. Tüm katılımcılar Tampa Kinezyofobi Ölçeği (TKÖ), Santral Sensitizasyon Ölçeği (SSÖ), Kısa Form-36 (SF-36), Hastane Anksiyete ve Depresyon Skalası (HADS) ve Uluslararası Fiziksel Aktivite Anketi-Kısa Form (IPAQ-SF) ile değerlendirildi. Hastalarda ayrıca hastalıkla ilişkili klinik parametreler, Gut Aktivite Skoru (GAS) ve Sağlık Değerlendirme Anketi (HAQ) kaydedildi. Bulgular: Çalışmaya 77 gut hastası ve 77 sağlıklı yetişkinden oluşan kontrol grubu dahil edildi. Gut hastalarının % 62,3'ünde kinezyofobi, % 33,8'inde santral sensitizasyon saptandı. Hasta grubunun, kontrol grubuna kıyasla TKÖ ve SSÖ puanları daha yüksek (her ikisi için p<0,001); SF-36, HADS ve IPAQ-SF puanları daha düşüktü (p <0,05). Kinezyofobisi olan hasta grubunda; GAS, SSÖ, HADS ve HAQ değerleri daha yüksek, emosyonel rol hariç SF-36'nın tüm alt parametrelerine ait puanlar ve toplam IPAQ-SF puanı daha düşük bulundu (p<0,05). Santral sensitizasyon bulunan hasta grubunda; GAS, TKÖ, HADS ve HAQ parametrelerinin daha yüksek, SF-36 ve toplam IPAQ-SF puanlarının daha düşük olduğu saptandı (p<0,05). Sonuç: Gut hastalarında kinezyofobi ve santral sensitizasyon yaygın olarak görülmektedir. Kinezyofobi ve santral sensitizasyon; artmış hastalık aktivitesi, bozulmuş yaşam kalitesi, fiziksel aktivite, fonksiyonalite ve emosyonel sağlıkla ilişkilidir. Anahtar kelimeler: Gut hastalığı, kinezyofobi, santral sensitizasyon, yaşam kalitesi, emosyonel sağlık, fiziksel aktivite.