İlköğretim 4. Sınıf Sosyal Bilgiler Dersi Öğretiminin Sosyalve Diğer Bilimlerle İlişkisinin Değerlendirilmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çukurova Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Eğitim Bilimleri, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2000

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Birsel AYBEK

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): AHMET DOĞANAY

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışma, ilköğretim 4. sınıf öğretmenlerinin Sosyal Bilgiler dersini anlatırken bu dersteki kavramlarla diğer Sosyal bilim dallan ve dersler arasında ne derece ilişki kurup kurmadığım ve seçilen bazı değişkenler açısından, kavramların Sosyal bilim dallarıyla ilişkilendirilmesinde anlamlı bir fark olup olmadığını belirlemek amacıyla yapılmış tarama modelinde betimsel bir çalışmadır. Araştırmanın evrenini 1999-2000 öğretim yılında Adana İli Yüreğir ve Seyhan merkez ilçelerindeki ilköğretim okulları oluşturmuştur. Bu evren içerisinden tesadüfi küme örnekleme yöntemi ile seçilen 25 ilköğretim okulu örnekleme alınmıştır. Bu okulların sabahçı ve öğleci 4. sınıf öğretmenleri, toplam 106 kişi çalışma evrenini oluşturmuştur. Bu araştırma için gerekli veriler, ilköğretim 4. sınıf öğretmenlerinin disiplinlerarası öğretime ilişkin görüşlerinin belirlenmesi amacı ile araştırmacı tarafından geliştirilen anket ve görüşmelerden elde edilen veriler olmak üzere 2 kaynaktan toplanmıştır. Veri toplama sırasında, çalışma evrenini oluşturan 106 öğretmene anketler bizzat araştırmacı tarafından uygulanmış ve aynı gün toplanmaya çalışılmıştır. Öğretmenler anketi yanıüadıktan sonra gönüllü olan öğretmenlere yine araştırmacı tarafından 7 tane açık uçlu soru sunularak 71 öğretmenle görüşülmüştür. Verilerin çözümlenmesinde öncelikle, anketlerden elde edilen veriler frekans - yüzde ve X2 tekniği kullanılarak analiz edilmiş ve daha sonra anketten elde edilen nicel veriler, görüşme sırasında elde edilen nitel verilerle desteklenerek "bulgular ve yorum" bölümüne yazılmıştır. Sonuç olarak, örnekleme alınan öğretmenlerin yandan fazlasının Sosyal Bilgiler dersindeki kavranılan "Genellikle" diğer Sosyal bilim dallanyla ilişkilendirdüderi ve öğretmenlerin cinsiyetleri, kıdemleri, mezun olduklan okul ve hizmetiçî eğitim programlanna katılma durumlan ile Sosyal Bilgiler dersini Sosyal Bilim dallanyla ilişkilendirmeleri arasında anlamlı bir fark olmadığı saptanmıştır (P>0.05).II Aynca, öğretmenlerin, Sosyal Bilgiler dersini Türkçe dersiyle "Her zaman", Matematik, Fen Bilgisi, Müzik ve Resim dersleriyle "Arasıra" ilisküendiıdikleri sonucuna ulaşılmıştır. Ancak, ankette her ne kadar bu sonuçlar ortaya çıkmış olsa da özellikle görüşme sırasında öğretmenlerin "disiplinlerarası öğretime" yönelik sorulara yeterli düzeyde cevap ve örnek verememeleri ya da cevap vermekten kaçınmaları onların gerçek anlamda disiplinlerarası öğretimden haberdar olmadığının ve Sosyal bilgiler dersinde böyle bir öğretimi kullanmadığının göstergesi olabilir.Anahtar Kelimeler: Eğitim programı, Disiplinlerarası öğretim programı, Sosyal Bilgiler programı, Sosyal Bilimler, İlköğretim