Lise öğrencilerinin kariyer değerlerinin yordayıcısı olarak kariyer inançları, cinsiyet ve akademik başarıları
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çukurova Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Eğitim Bilimleri, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2016
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SONGÜL YANAR
Danışman: Oğuzhan Kırdök
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu araştırmada ortaöğretim kurumunda 10, 11 ve 12. sınıfta öğrenim gören ergenlerin kariyer değerlerinin yordayıcısı olarak kariyer inançları, cinsiyet ve akademik başarılarının incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırma 10, 11, 12 sınıfa devam eden 264 lise öğrencisi ile gerçekleştirilmiştir. Öğrencilerin not ortalamaları, akademik başarıları olarak ele alınmıştır. Öğrencilerin kariyer inançlarına ilişkin veriler "Kariyer İnançları Ölçeği'' (Ulu, 2007), kariyer değerlerine ilişkin veriler "Mesleki Değer Envanteri''(Atlı, 2012), kişisel bilgilerine ilişkin veriler araştırmacı tarafından hazırlanan "Kişisel Bilgi Formu'', öğrencilerin akademik başarılarına ilişkin veriler ise Milli Eğitim Bakanlığına bağlı " E-Okul'' sistemi üzerinden alınarak elde edilmiştir. Verilerin analizinde Pearson ve Spearman Korelasyon Katsayısı, Çoklu Doğrusal Regresyon Analizi ve Mann-Whitney U testi kullanılmıştır. Araştırmanın bulgularına göre; Lise öğrencilerinin kariyer değerlerinden ekip, fiziksel, liderlik, kazanç, yaratıcılık, yardım kariyer değerleri ile cinsiyet, akademik başarı, kariyer inançları arasında anlamlı ilişki görülürken, arkadaş, özgürlük, sağlık kariyer değerleri ile anlamlı ilişki görülmemiştir. Başarı düzeyi düşük öğrencilerin daha fazla ekip çalışmasına önem verdikleri; polis, asker olmak isteyen öğrencilerin en fazla ekip kariyer değerini tercih ettikleri, psikolog, psikolojik danışman olmak isteyen öğrenciler için de bu değerin daha az önemli olduğu görülmüştür. Başarı düzeyi yükseldikçe, fiziksel kariyer değerine verilen önem düşmektedir. Erkek öğrencilerin fiziksel kariyer değerine daha fazla önem verdiği, en çok polis, asker, spor bölümlerini tercih ettikleri, psikolog, psikolojik danışman olmak isteyen öğrenciler için bu değerin daha az önemli olduğu görülmüştür. Erkek öğrencilerin liderlik kariyer değerine daha fazla önem verdiği, kız öğrenciler için lider olmanın daha az önemli olduğu, polis, asker ve hukuk okumak isteyen öğrencilerin liderlik kariyer değerine daha fazla önem verdikleri, eğitimci olmak isteyen öğrenciler için bu değerin daha az önemli olduğu görülmüştür. Öğrencilerin en yüksek kariyer değeri kazanç olarak görülmüştür. Mühendislik, mimarlık okumak isteyen öğrenciler kazanç kariyer değerine daha fazla önem verirken, spor alanında eğitim almak isteyen öğrencilerin bu değere daha az önem verdiği görülmüştür. Erkek öğrencilerin ve akademik başarısı düşük, olumsuz inançlara sahip öğrencilerin yaratıcılık kariyer değerine daha fazla önem verdiği görülmüştür. Mühendislik, mimarlık alanını tercih eden öğrenciler en çok yaratıcılık kariyer değerine önem verirken, sağlık alanını tercih eden öğrenciler için bu değerin daha az önemli olduğu görülmüştür. Kız öğrencilerin yardım kariyer değerine erkeklere göre daha fazla önem verdiği ve tıp alanında okumak isteyen öğrenciler için en önemli kariyer değeri olduğu görülmüştür. Mühendis, mimar olmak isteyen öğrenciler için ise bu kariyer değerin daha az önemli olduğu görülmüştür.