Pestisit uygulanan tavşanlarda postmortem kan ve kemik iliğinde pestisit düzeylerinin araştırılması
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çukurova Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2008
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Ramazan Akçan
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): AHMET HİLAL
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Zehirlenmeye bağlı ölüm olgularında, toksikolojik analizlerde geleneksel olarakkan, vücut sıvıları ve bazı organlar incelenmektedir. Ancak gömülen cesetlerin tekrarincelenmesinin gerektiği olgularda, kontaminasyon ve çürüme nedeniyle analiz içinyeterli doku örnekleri elde edilememektedir. Bu durumlarda ilaçlar için potansiyel birdepo olan kemik iliği alternatif bir örnek olarak incelenmelidir. Bu çalışmada, akutpestisit zehirlenmesi oluşturulmuş tavşanlarda; ölümden hemen sonra ve çürüme sonrasıkemik iliğinde pestisit saptanabilirliğinin ortaya konması ve kemik iliğinin toksikolojikanalizinin çürümüş cesetlerdeki tanısal değerinin gösterilmesi amaçlandı.Onüç tavşandan altısına 110 mg/kg endosulfan, diğer altısına 2500 mg/kgdiazinon gavajla mideye verildi. Bir tavşan ise kontrol grubu olarak kullanıldı.Tavşanlar öldükten veya dekapite edildikten hemen sonra venöz kan, karaciğer, akciğer,böbrek, beyin ve kemik iliği örnekleri alındı ve tavşanlar toprağa gömüldü. Tavşancesetleri gömülmeden bir ay sonra çıkarılarak çürümüş visseral yapı ve kemik iliğiörnekleri alındı. Serum ve doku örnekleri katı faz ekstraksiyon yöntemi ile ekstrakteedildikten sonra GC-MS cihazı ile analiz edildi. Dokuların ayrıca ışık mikroskobikincelemeleri yapıldı.Diazinon düzey ortalamalarının; ölümden hemen sonra alınan karaciğerörneklerinde 85,14 mg/L, kemik iliğinde 71,08 mg/L, böbrekte 23,05 mg/L, akciğerde20,95 mg/L, beyinde 19 mg/L ve serumda 0,40 mg/L olup, mezardan çıkarılma sonrasıalınan çürümüş dokularda 3327,26 mg/L, kemik iliğinde 1783,26 mg/L şeklindesıralandığı görüldü. Endosulfan izomer ve metabolitlerinin ortalamalarına bakıldığında;ölümden hemen sonraki ortalamaların, endosulfan sulfat 0,461 mg/L, endosulfanizomerleri (alfa ve beta) 0,315 mg/L, endosulfan ether 0,14 mg/L iken, çürümüşörneklerdeki ortalamaların, endosulfan sulfat 0,26 mg/L, endosulfan izomerleri (alfa vebeta) 0,242 mg/L, endosulfan ether 0,10 mg/L şeklinde idi. Endosulfan ve diazinonundokularda karakteristik histopatolojik lezyon oluşturmadığı görüldü.Sonuç olarak, otopsi yapılmadan gömülen veya mezardan çıkarılarak tekrarincelenmesi gerekliliğinin ortaya çıktığı akut pestisit zehirlenme olgularında hemçürümüş yapılardan hem de kemik iliğinden elde edilen örneklerin toksikolojik analiziile ölüm nedeninin saptanabileceği görülmektedir.