Çukurova Üniversitesi Aile Hekimliği uzmanlık öğrencilerinin sağlık çalışanlarına yönelik şiddet algısının iletişim ve sosyal sorun çözme becerileri ile ilişkisi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çukurova Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MELTEM TULUTAŞ

Danışman: Sevgi Özcan

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Hekimlerin şiddeti nasıl algıladıklarının anlaşılmasının ve değiştirilebilir risk faktörleri üzerinde çalışılmasının önemli olduğu noktasından yola çıkılarak yürütülen bu çalışmada aile hekimliğinde uzmanlık eğitimi alan araştırma görevlisi hekimlerde şiddet algısının değerlendirilmesi ve bunun iletişim ve sosyal sorun çözme becerileri ile ilişkisinin araştırılması amaçlandı. Gereç ve Yöntem: Araştırma evrenini, çalışmanın yapıldığı tarihte Çukurova Üniversitesi Tıp Fakültesi Aile Hekimliği Anabilim Dalında uzmanlık eğitimi alan araştırma görevlisi hekimler oluşturdu (N=73). Verilerin toplanmasında sosyodemografik anket formu, Sağlık Profesyonellerinin Şiddete Karşı Güvenlik ve Güven Ölçeği, İletişim Becerileri Ölçeği ve Sosyal Sorun Çözme Becerileri Ölçeği uygulandı. İstatistiksel analizlerde eşleştirilmiş t test, Pearson ve Spearman bağıntı katsayıları kullanıldı. Bulgular: Yaş ortalaması 32,3±6,6 (24-52) olan 73 katılımcının %63,0'ı kadın, %58,9'u evli, %63'ü tam zamanlı uzmanlık öğrencisiydi. Katılımcıların %94,5'inin temel iletişim ve hasta-hekim iletişim becerilerini iyi-çok iyi olarak değerlendirdiği, her beş katılımcıdan üçünün bu konuda eğitim aldığı, %83,6'sının eğitim almak istediği saptandı. Her üç katılımcıdan biri sosyal sorun çözme becerilerini iyi-çok iyi olarak değerlendirdi ve %87,7'si bu konuda eğitim almak istediğini bildirdi. Benzer şekilde her üç katılımcıdan biri sağlık profesyonellerine yönelik şiddetin yönetimi konusundaki becerilerini iyi olarak değerlendirdi ve %93,2'si bu konuda eğitim almak istediğini bildirdi. Katılımcıların Sağlık Profesyonellerinin Şiddete Karşı Güvenlik ve Güven Ölçeğinin "güven" ve "şiddet toplam" alt ölçek puanları ile "kendini ifade etme", "etkin dinleme, sözel olmayan iletişim", "iletişim toplam" puanları arasında pozitif yönde zayıf- orta; "güven", "güvenlik", "şiddet toplam" puanları ile "probleme olumlu yönelim" puanı arasında pozitif yönde ve "probleme olumsuz yönelim" puanı arasında negatif yönde zayıf-orta derecelerde ilişki saptandı. Katılımcıların uzmanlık eğitimine başlamadan önceki ve uzmanlık eğitimi sürecindeki, temel iletişim, hasta-hekim iletişimi, sosyal sorun çözme ve sağlık profesyonellerine yönelik şiddet yönetimi konusundaki beceri algıları karşılaştırıldığında tüm becerilerde istatistiksel olarak anlamlı artış saptandı. Sonuç: Sağlık profesyonellerine yönelik şiddet yönetiminde iletişim ve sosyal sorun çözme becerilerinin önemini ve bu konulardaki eğitim gereksinimini ortaya koyan bulgularımız müfredat güncellemeleri, eğitim planlamaları ve ileri araştırmalar açısından dayanak oluşturabilir. Anahtar sözcükler: Aile hekimliği, İletişim, Sorun Çözme, Şiddet, Tıpta Uzmanlık Eğitimi