Postmodern Dönemde Maneviyat Arayışı - Elif Şafak Romanları Örneği- (Search for spirituality in postmodern era the case of Elif Şafak's novels)


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çukurova Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Felsefe ve Din Bilimleri, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Hasan SARI

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): ABDULLAH ÖZBOLAT

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Sanayi Devrimi ile beraber hızlanan modernleşme süreci toplumların maddi ve manevi yaşantılarını, dünyaya ve kendi varoluşlarına verdikleri anlamı etkili bir şekilde değiştirmiş, rasyonel akıl ilerleme fikri doğrultusunda en geçerli referans olmuştur. Ancak bilimsel gelişmeler, dünya savaşları ve terör saldırıları örneklerinde görüldüğü üzere hep istenen doğrultuda olmamıştır. Ayrıca 20. asırdan itibaren teknolojik gelişmelerin hızlanması ve küreselleşme olgusuyla yaşanan enformasyon devrimi, bireylerin ve toplumların hayatlarında daha önce görülmemiş değişimlere yol açmakta, dışsallaştırma faaliyeti ile nesiller boyu ilmek ilmek örülen toplumsal kurumlar yapısal dönüşüme uğramaktadır. Hızlanan zaman ve daralan mekân algıları sonucu anlam ihtiyacını gideremeyen çağ insanı, yabancılaştığı huzursuz modernliğin donuk evreninden firar edip manevi yolculuklara çıkmaya namzettir. Nitekim önceki süreçlerden ayrışmış; kesinlik ve netlik yerine çoğulluğun, bireyselliğin, göreceliğin muteber olduğu postmodern bir döneme girildiği sosyal bilimcilerce genel kabul görmektedir. Hem modern ve seküler yaşamın kazanımlarından vazgeçmeyen hem de ruhsal bütünlüğünü korumak adına otantikliğini kaybetmiş dinden medet uman çağ insanı, arafta kalarak kendi bireysel dinini eklektik bir tarzda inşa etmekte olduğu gözlenmektedir. Bu minvalde postmodernliğin Türk edebiyatında öne çıkmış isimlerinden Elif Şafak'ın Araf, Aşk ve Havva'nın Üç Kızı romanları incelenmiş, arayış bağlamında roman kahramanlarının din ve maneviyat görünümleri analiz edilmiştir. Araştırmanın sonucunda post-seküler bir oluşumla yeni bir dindarlık tipine ve kurumsal dinden farklı maneviyat temelinde bir dinselliğe ulaşılmıştır. Anahtar kelimeler: Din, mistisizm, maneviyat, anlam arayışı, postmodern