Yarık damak onarımı uygulanan çocuklarda perioperatif advers olaylarda ve postoperatif komplikasyonlarda prognostik faktörlerin rolü
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çukurova Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Cerrahi Tıp Bilimleri, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ELİF EDA İCİ
Danışman: Demet Laflı Tunay
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Çalışmamızda, yarık damak cerrahisi geçiren çocuk hastaların perioperatif advers olay ve postoperatif komplikasyon insidansını etkileyen prognostik faktörlerin retrospektif olarak analiz edilmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Çukurova Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesinde, Ocak 2015-Ekim 2020 tarihleri arasında yarık damak onarımı cerrahisi geçiren çocuk hastaların perioperatif verileri retrospektif olarak analiz edilmiştir. Hastaların yaş, cinsiyet, kilo gibi demografik özellikleri, yarık damak tipleri, ek hastalıkları, sendrom veya kromozomal anomali varlığı, anesteziye ait perioperatif komplikasyon verileri, perioperatif kan transfüzyonu ihtiyaçları ve hastane yatış bilgileri kaydedilmiştir. Zor maske, zor entübasyon, intraoperatif kan transfüzyonu, intraoperatif bronkospazm, hipotermi, hiperkarbi, reentübasyon durumu, postoperatif yoğun bakım ihtiyacı, postoperatif kan transfüzyonu, reopersyon ihtiyacı, postoperatif solunum sıkıntısı ve diğer komplikasyonlar advers olay olarak kabul edilmiştir. Hastaların geçirdikleri intraoperatif komplikasyonlar, reentübasyon durumu ve postoperatif solunum sıkıntısı durumu solunumsal komplikasyonlar olarak değerlendirilmiştir. Bulgular: Çalışmamızda yarık damak operasyonu geçiren, ASA I-II grubu 216 çocuk hastanın verileri analiz edilmiştir. Hastalarda en sık gözlenen yarık damak tipi inkomplet (n=108; %50) damak yarığı idi ve hastaların %42,1'i (n=91) daha önceden yarık dudak nedeniyle opere olmuş hastalardı. En sık Pierre-Robin sendromu (n=4; %1,9) olmak üzere hastaların 16'sında (%7,4) sendrom varlığı söz konusu idi. Kromozom anomalisi varlığı hastaların %1,4'ünde (n=3) gözlendi. Sistemik hastalığı olan hastaların oranı %20,8 (n=45) ve en sık gözlenen sistemik hastalık ise konjenital kalp hastalığı idi (n=24; %11,1). Yalnızca 2 hastada (%0,9) zor maske gözlenirken 12 hastada (%5,6) ise zor entübasyon durumu gözlenmiştir ve 4 hasta (%1,9) operasyon sonunda ekstübe edilememişken 2 hasta (%0,9) ise ekstübasyon sonrası tekrar entübe edilmişti. İntraoperatif en sık gözlenen komplikasyon bronkospazm olup hastaların %18,5'inde (n=40) gözlenmiş; postoperatif en sık gözlenen komplikasyon olan stridor (%5,6) ve ronküs (%5,6) ise 12'şer hastada görülmüştü. Hastaların ortalama yoğun bakım yatış gün sayısı 1,5±,2 gün, ortalama servis yatış gün sayısı ise 4,7±2,0 gün olarak tespit edildi. Çalışma sonucunda perioperatif advers olay gelişme riskini artıran faktörler, hastanın ASA 2 olması (p=0,001), komplet yarık damak tipine sahip olması (p=0,003), opere yarık dudak varlığı olarak tespit edildi (p=0,001). Perioperatif solunumsal komplikasyon gelişme riskini ise düşük persentil (p=0,004), sistemik hastalık varlığı (p=0,001), konjenital kalp hastalığı (p=0,049) ve sendrom varlığı (p=0,001) artırmaktadır. Sonuç: Çalışma sonucunda elde ettiğimiz verilere göre yarık damak operasyonu geçiren çocuk hastalarda perioperatif advers olay ve solunumsal komplikasyon gelişme riski; yüksek ASA skoru, yarık damakla birlikte yarık dudak varlığı, komplet tip yarık damak, düşük kilo persentili, sistemik hastalık varlığı, konjenital kalp hastalığı ve sendrom varlığı ile ilişkilidir. Anahtar Kelimeler: Perioperatif Komplikasyon, Yarık Damak, Yarık Dudak, Zor Hava Yolu