Diyarbakır (Çermik) ve Şanlıurfa (Karaali) illerinde yeralan kaplıca kaynaklarının kökensel incelenmesi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çukurova Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Jeoloji Mühendisliği, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2010

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Nedret Özel

Danışman: Osman Parlak

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmada, Karaali (Şanlıurfa) ve Çermik (Diyarbakır) bölgelerinde yeralan kaplıca kaynaklarının özellikleri kökensel açıdan incelenerek karşılaştırma yapılmıştır. Karaali ve Çermik sıcak su kaynaklarının kimyasal analizleri yapılmıştır. Kaynak sularında anyon ve katyonların kökenleri açıklanmıştır. Bu verilerin yardımıyla Piper, Schoeller, ABD Tuzluluk, Wilcox diyagramları çizilerek, suların kimyasal bileşimlerinin litoloji ilişkileri ortaya konulmuştur.Karaali hâkim katyonu Ca ve hâkim anyonu HCO3 olup, Schoeller grafiğine göre Ca-HCO3 sular sınıfına girmektedir. Çermik hâkim katyonu Na, hakim anyonu HCO3 ve Cl olup, Schoeller grafiğine göre Na-Cl ile Na-HCO3 sular sınıfına girmektedir. Piper diyagramına göre Karaali ve Çermik karışık sular sınıfına girmektedir. ABD Tuzluluk diyagramına göre Karaali C2S1 ve Çermik C3S1 su sınıfında yer almaktadır. Sıcak sular; Wilcox diyagramına göre ?iyi kullanılabilir?, Fransız sertlik derecesine göre ?sert su? sınıflamasına girmektedir. Sıcak suların Cl içeriğinin düşük olması, sahayı besleyen su kaynaklarının meteorik orjinli olduklarını göstermektedir. Karaali ve Çermik suları Giggenbach diyagramına göre Denge Durumunda Olmayan veya Ham Sular bölgesinde yer almaktadır. Karaali sıcak su rezervuar derinliği 736 m, Çermik 1190 m bulunmuştur. Alfa ve Beta analizleri sonucu sıcak suların içme suyu standartlarına uygun olmadığı belirlenmiştir. Su kaynaklarının sıcaklıkları 41-52 oC ve debileri 6-27 l/s olarak belirlenmiştir.