12 haftalık egzersiz programının otizmli çocukların motor yeterlilik ve fiziksel uygunluk düzeylerine etkisi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çukurova Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Beden Eğitimi ve Spor, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2015
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Ersin Arslan
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): GONCA İNCE
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışma, 12 haftalık egzersiz programının, otizmli çocukların motor yeterlilik ve fiziksel uygunluk parametreleri üzerine etkilerini tespit etmek amacıyla yapıldı. Araştırmaya; Ağrı İli Devlet hastanesi çocuk psikiyatri bölümünde uzman doktorlar tarafından DSM-IV-TR kriterlerine göre A-tipik otizm tanısı konulan 14 erkek çocuk alındı. Ayrıca, Milli Eğitim Bakanlığına bağlı ilköğretim okulunda eğitim alan ve normal gelişim gösteren 14 erkek çocuk çalışmaya katıldı. Çalışmaya katılan toplam 28 erkek çocuk (yaş ortalamaları, otizm: 10,07±0.25, normal:10.07±0.30 yıl) sıralı yöntemle dört gruba ayrıldı. I. Grup: otizm egzersiz (OEG), II. Grup: otizm kontrol (OKG), III. Grup: normal gelişim gösteren egzersiz kontrol (NGGEKG), IV. Grup: normal gelişim gösteren kontrol grubu (NGGKG) olarak belirlendi. OEG (n=7) ve NGGEKG'deki (n=7) çocuklara haftada 3 gün ve günde yaklaşık 60 dakika egzersiz uygulandı. Diğer kontrol grupları ise; 12 hafta boyunca düzenli bir egzersiz programına katılmadı. Çalışmaya katılan tüm gruplara, 12 hafta öncesi ve sonrası Bruininks-Oseretsky Kaba Motor Yeterlilik Testi (BOT2) parametrelerinden; koşma hızı ve çeviklik, denge, bilateral koordinasyon, kuvvet testi ve ayrıca fiziksel uygunluk parametrelerinden; kas kuvveti (el-pençe), reaksiyon (görsel-işitsel), esneklik (otur-uzan) değerlendirmelerinden oluşan testler uygulandı. Verilerin istatistiksel değerlendirilmesinde, SPSS 15.0 istatistik paket programı kullanıldı. Grup içi değişimler için Wilcoxon, gruplar arasında değişimler için, Mann-Whitney U testi yapıldı. OEG'nin motor ve sağlıkla ilgili fiziksel uygunluk verilerinin istatistiksel karşılaştırılması sonucunda; koşma hızı ve çeviklik, denge I ve II, ayakta durarak uzun atlama, sağ-sol el reaksiyon zamanı (görsel-işitsel), el kavrama kuvveti (sağ-sol) ve esneklik testlerinde (otur-uzan testi) son test lehine anlamlı bir fark olduğu görülmüştür (p<0.05). NGGEKG'nin verilerinin istatistiksel karşılaştırılması sonucunda; koşma hızı ve çeviklik, denge II, sağ-sol el reaksiyon zamanı (görsel-işitsel), el kavrama kuvveti (sağ-sol) ve esneklik testlerinde (otur-uzan testi) son test lehine anlamlı bir fark olduğu görülmektedir (p<0.05). OEG ve NGGEKG'nin verilerinin istatistiksel karşılaştırılması sonucunda ise; denge I ve II, ayakta durarak uzun atlama, sağ-sol el işitsel reaksiyon ve el kavrama kuvveti (sağ-sol) OEG'nin lehine anlamlı fark olduğu görülmektedir (p<0.05). Sonuç olarak; normal gelişim gösteren çocuklardan daha çok, otizmli çocukların okul öncesi yaşlardan itibaren sporun herhangi bir dalına yönlendirilmesinin; onların hem motor, hem de sağlıkla ilgili fiziksel uygunluk parametrelerini gelişimine katkı sağlayabileceğini vurgulayabiliriz. Anahtar Sözcükler: Otizm, BOT2, egzersiz, fiziksel uygunluk.