Güneşsel ve Atmosferik Nötrino Problemleri
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çukurova Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Fizik, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 1997
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Hakan Öztürk
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): EDA EŞKUT
Özet:oz YÜKSEK LİSANS TEZİ Güneşsel ve Atmosferik Nötrino Problemleri Hakan ÖZTÜRK ÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ FİZİK ANABİLİM DALI Danışman : Doç. Dr. Eda EŞKUT-AKKUŞ Jüri : Doç. Dr. Eda EŞKUT-AKKUŞ : Prof. Dr. Gülsen ÖNENGÜT : Doç. Dr. Ayşe POLATÖZ Nötrinolar çok küçük, kuramsal standart modele göre kütlesiz, yarım tamsayı spirili, yüksüz ve madde ile zayıf etkileşme yapabilen parçacıklardır. Güneş ve diğer bütün yıldızlar, içlerindeki nükleer bozunum tepkimeleri sonucunda çok sayıda nötrino üretirler. Bu nötrinolar çok az etkileşmede bulunduklarından, bunlar güneşten geçer ve dünyaya ulaşırlar. Bunun dışında, patlayan yıldızlar(süpernovalar), ilk nötrinolar (evrenin ilk oluşumundan bugüne kadar gelen) ve nükleer güç santralleri diğer nötrino kaynaklandır. Bugüne kadar yapılan deneyler, güneşsel ve atmosferik nötrino sayılarında gözlenen sonuçlar ile kuramsal öngörüler arasında farklılıklar olduğunu göstermiştir. Bu farklılıklar güneşsel ve atmosferik nötrino problemi olarak bilinir.Kuramsal olarak nötrinoların kütlelerinin yaklaşık sıfır olduğunu biliyoruz. Nötrinolar evrende çok sayıda bulunan parçacıklardır. Dolayısıyla kütleleri çok küçük olsa bile, nötrinoların toplam kütlelerinin evrenin toplam kütlesine katkısı büyük olacaktır. Sonuç olarak, evrenin yoğunluğu nötrino kütlesine bağlıdır ve nötrinoların evrenin genişlemesini yavaşlatıcı etkin rol oynamaları mümkündür. Bu çalışmada, yüksek enerji ve parçacık fiziğinin güncel konularından biri olan, ayrıca evrenin oluşumu ve geleceği hakkında bilgi verdiğine inanılan nötrinolar hakkında bilinenler derlenmiştir. Ayrıca güneşsel ve atmosferik nötrino problemleri, bu problemlerin bugünkü durumu, problemlere en popüler çözüm olarak düşünülen nötrino salınımları, günümüzde yapılan ve gelecekte yapılması planlanan güneşsel ve atmosferik nötrino deneyleri ele alınmıştır. Anahtar Kelimeler : Nötrinolar, Nötrino Salınımları, Güneşsel Nötrinolar, Atmosferik Nötrinolar, Nötrino Deneyleri. II