MERSİN KÖRFEZİNDEKİ SU, SEDİMENT VE BAZI SUCUL ORGANİZMALARDA AĞIR METAL DÜZEYLERİNİN AYLIK DEĞİŞİMİ

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çukurova Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Su Ürünleri Temel Bilimleri, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MUSTAFA TÜRKOĞLU

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): DURSUN AVŞAR

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmada Mersin Körfezi'nden temin edilen su, sediment, mavi yengeç (Callinectes sapidus), Japon karidesi (Penaeus japonicus), mırmır (Lithognathus mormyrus), keserbaş barbun (Mullus barbatus) ve dil balığı (Solea solea)'da ağır metallerden Cd, Pb, As, Zn, Cu ve Cr'un aylık ve mevsimsel yoğunlukları araştırılmıştır. Mersin ile Erdemli ve Silifke açıklarından seçilen üç istasyondan 2010 yılının Haziranından 2011 yılı Mayısına kadar olan dönemde aylık olarak örnekleme yapılmıştır. Su, sediment ve canlı örneklerindeki ortalama metal yoğunluklarının ülkemiz resmi makamlarınca belirlenen kabul edilebilir düzeylerin altında olduğu bulunmuştur. Ancak Mersin istasyonundan temin edilen sediment örneklerindeki Cr düzeyi ile her üç istasyon için mırmır örneklerinin bir kaçındaki Cd seviyesinin bu değerlerden fazla olduğu belirlenmiştir. Çalışılan örneklerdeki en yüksek ağır metal yoğunlukları Zn hariç diğer tüm metaller itibariyle sedimentte belirlenmiştir. En düşük yoğunluklar ise çalışılan metallerin tamamında deniz suyunda tespit edilmiştir. Çinko açısından ise en yüksek yoğunluk mavi yengeçlerde ölçülmüştür. Ağır metal düzeylerinin mevsimsel değişimleri ise çalışılan metale ve örneğin cinsine bağlı olarak farklılık göstermiştir. Ayrıca bu çalışmada ağır metaller açısından su, sediment ve canlılar arasındaki etkileşimler de araştırılmıştır. Sonuç olarak çalışılan ağır metaller açısından inceleme alanında net olarak bir kirlenme görülmemiş olsa da bazı materyal ve istasyonlarda sınır değerlere yakın veya yüksek ağır metal düzeylerinin tespit edilmiş olması, bölgenin ağır metal kirliliği açısından takip edilmesinin önemli olduğunu göstermiştir.