Büyüme ve gelişmenin değerlendirilmesinde antropometrik ölçütler


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çukurova Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Biyoistatistik ve Tıbbi Bilişim, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 1996

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Meryem Yıldızlı Göral

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): HÜSEYİN REFİK BURGUT

Özet:

ÖZ Bu çalışma, 0-6 yaş grubu çocuklardaki büyüme- gelişme ve bunları etkileyen faktörleri saptamada antropometrik ölçütlerin önemini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Çalışmada Doğankent Eğitim Araştırma Bölgesindeki 6 sağlık ocağından 0-6 yaş grubu 1800 çocuğun antropometrik ölçütleri kullanılmıştır. Araştırmaya bazı hastalıklı çocuklar dahil edilmemiştir, Çocuklardaki malnütrisyonun belirlenmesinde antropometrik ölçütlerin değerini saptamak amacıyla 1720 çocuğun antropometrik ölçütleri, malnütrisyonu etkileyen faktörlerin analizi için 1052 çocuğun sosyo-demografik ve geçirdiği hastalıkları ile ilgili bilgileri kullanılmıştır. Çocuklardaki sağlık ve beslenme durumunun saptanmasında; z-skor, yüzde, persentil yöntemleri ve yaşa göre ağırlık, yaşa göre boy uzunluğu, boy uzunluğuna göre ağırlık ölçütleri kullanılmıştır. Analizlerde çocukların yaşları, yakın olan yaş ve tamamlanmış yaş olmak üzere farklı fonksiyonlar kullanılarak hesaplanmıştır, Çocuklardaki malnütrisyon oranı, çocukların yaşları yakın olan yaş yöntemine göre hesaplandığında daha yüksek bulunmuştur. Her iki yaş hesaplama yöntemine göre; yaşa göre ağırlık ve yaşa göre boy uzunluğu ölçütlerine göre malnütrisyonlu çocuğun en az olduğu grup 0-6 ay yaş grubu olup fizikzel muayene sonuçları ile uyumluluk göstermiştir. Fakat boy uzunluğuna göre ağırlık ölçütü kullanıldığında en az malnütrisyonlu çocuk 25-48 ay yaş viigrubundadır. Z-skor yöntemine- göre, kırsal bölgedeki malnütrisyonlu çocukların oranı kentsel bölgeye göre daha yüksek bulunmuştur. Annelerin eğitim düzeyi yükseldikçe malnütrisyonlu çocukların oranlarında azalma görülmüştür. Sosyo-ekonomik düzeyi yüksek olan ailelerde malnütrisyonlu çocukların sayısı azalırken, düşük olan ailelerde bu sayı artmıştır. 5 ve daha fazla çocuklu ailelerde malnütrisyon oranı diğer ailelere göre daha yüksek bulunmuştur. Günümüzdeki beslenme durumunu belirlerken, z-skor sonuçları fiziksel muayene sonuçları ile en yüksek uyumluluk gösteren metod oluşu nedeni ile izlemelerde bu ölçütün kullanılması önerilebilir. Çocuklardaki hafif malnütrisyon yalnızca fiziksel muayene takibi ile saptanamadığı için; 0-6 yaş grubu çocuklarda büyüme ve gelişme takip edilirken fiziksel muayenenin yanında antropometrik ölçütlerin kullanılması gereklidir. Anahtar Kelimeler: Malnütrisyon, Antropometrik, Beslenme, Z-skor viii