İLLERİN GELİŞİMİNDE ALTYAPI YATIRIMLARININ ÖNEMİ VE İLLER BANKASI'NIN ROLÜ


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çukurova Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İktisat, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2014

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ERDEM SELMAN DEVELİ

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): MUAMMER TEKEOĞLU

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

İllerin gelişimine etki eden en önemli faktörlerden biri kentsel altyapı yatırımlarıdır. Çünkü kentsel altyapı yatırımları, doğrudan ve dolaylı etkileri ile illerin sosyo-ekonomik gelişimi üzerinde belirleyici olmaktadır. Doğrudan etki; içmesuyu, kanalizasyon, harita ve imar planı, katı atık gibi yatırımlarda kendini göstermektedir. Bunlar temel altyapı yatırımları olarak adlandırılarak, bir ilin yaşanılabilir hale gelmesine doğrudan katkıda bulunurlar. Dolaylı etki ise; üstyapı yatırımlarında ve altyapı yatırımlarının özel sektör yatırımlarına olumlu dışsallık sunmasında ortaya çıkar. Üstyapı yatırımlarının gerçekleştirilebilmesi için, öncelikli olarak altyapının sağlam olması gerekmektedir. Çünkü altyapının sağlam olmasından sonra, üstyapı yatırımlarında istenilen sonuçlara ulaşılabilir. Tüm bu yatırımlar tam olduğunda ise, özel sektör faaliyette bulunmaya başlayacaktır. Dolayısıyla altyapı yatırımları, farklı etki kanalları ile illerin gelişimine son derece önemli katkılarda bulunmaktadır. Kentsel altyapı yatırımlarının gerçekleştirilmesinde dünyada olduğu gibi Türkiye'de de esas sorumlu kurum belediyelerdir. Ancak birçok belediye teknik, mali veya personel yetersizliğinden dolayı bu yatırımları kendisi gerçekleştirememektedir. Bu durumda devreye İller Bankası girmektedir. Güçlü kurumsal kimliği ve yıllardır sahip olduğu tecrübeyle belediyelerin eksik olduğu alanlarda, onlara destek olmaktadır. Bu desteğin esas olarak, mali ve teknik olmak üzere iki ayağı vardır. Mali destek; yatırımların gerçekleştirilmesi için mali gücü yeterli olmayan belediyelere kredi açılmasında ve genel bütçe vergi gelirlerinden belediyelere aktarılan paylara Banka'nın aracılık etmesinde ortaya çıkmaktadır. Teknik destek ise; gerek ihale aşamasında, gerekse de yapılan işi kontrol eden teknik personel yoluyla kendini göstermektedir. Tüm bu değerlendirmelerden sonra çalışmanın ortaya koyduğu sonuç; altyapı yatırımları ile illerin gelişimi arasında paralel bir ilişki olduğu ve bu ilişkiye katkıda bulunan en önemli kurumun İller Bankası olduğudur. Anahtar Kelimeler: Altyapı Yatırımları, Üstyapı Yatırımları, İller Bankası, İllerin Gelişimi.