Karbon tetraklorür ile hepatotoksisite oluşturulmuş sıçanlarda Quercetin'in koruyucu etkilerinin ışık ve elektron mikroskobik düzeyde incelenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çukurova Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, HİSTOLOJİ VE EMBRİYOLOJİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: NEBAHAT İNCE

Danışman: Yurdun Kuyucu

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Hepatotoksisite birçok farmakolojik ve kimyasal maddenin solunması, ağızdan alınması veya damar içine uygulanmasıyla gelişebilen karaciğer hasarıdır. Karaciğer hasarı sonucunda karaciğer fonksiyonları bozulmakta ve hayat kalitesini önemli ölçüde bozan, hatta ölüme neden olan karaciğer yetmezliği gelişebilmektedir. Karaciğer hastalıklarının tedavisi nedene yönelik olarak yapılmaktadır. Hepatotoksisitede toksik madde kesilerek destek tedavisi uygulanmaktadır. İleri derece hasarda karaciğer transplantasyonu gerekebilir. Günümüzde, karaciğer hasarını önlemeye yönelik çalışmalarda, bitkisel kökenli doğal antioksidanların kullanımı da giderek artan önem kazanmaktadır. Bitkisel kökenli bir antioksidan olan Quercetin birçok bitkinin kabuğunda bulunan kimyasal bir pigmenttir. Bu çalışmada, CCl4 ile karaciğer hasarı oluşturulacak deneysel hayvan modelinde Quercetin'in etkilerinin ışık ve elektron mikroskobik düzeyde araştırılması amaçlanmıştır. Araştırmada 40 adet yetişkin Wistar erkek sıçan 5 gruba ayrılacaktır (n=8). 1. Gruptaki (Kontrol grubu) sıçanlara 14 gün boyunca 0.1 ml saline i.p. olarak uygulanıp, 14. gün 1 ml/kg olive oil tek doz i.p. olarak enjekte edilecek. 2. Gruptaki sıçanlara (Quercetin kontrol grubu) 14 gün boyunca 10 mg/kg Quercetin (0.1 ml salinde çözdürülerek) i.p. olarak uygulanıp, 14. gün 1 ml/kg olive oil tek doz i.p. olarak enjekte edilecek. 3. Gruptaki sıçanlara (CCl4 grubu) 14 gün boyunca 0.1 ml saline i.p. olarak uygulanıp, 14. günde tek doz CCl4 (%50 oranında olive oilde çözdürülerek) 1 ml/kg i.p. olarak enjekte edilecek. 4. Gruptaki sıçanlara (Quercetin ile koruyucu grup) 14 gün boyunca 10 mg/kg Quercetin (0.1 ml salinde çözdürülerek) i.p. olarak uygulanıp, 14. günde tek doz CCl4 (%50 oranında olive oilde çözdürülerek) 1 ml/kg i.p. olarak enjekte edilecek. 5. Grup sıçanlara (Quercetin ile koruyucu ve tedavi grup) 14 gün boyunca 10 mg/kg Quercetin (0.1 ml salinde çözdürülerek) i.p. olarak uygulancak, 14. günde tek doz CCl4 (%50 oranında olive oil'de çözdürülerek) 1 ml/kg i.p. olarak uygulanıp, 14. günden sonraki 4 gün boyunca da 10 mg/kg Quercetin (0.1 ml salinde çözdürülerek) i.p. olarak enjekte edilecek. İlk dört gruptan 15. gün (CCl4 enjeksiyonundan 24 saat sonra), beşinci gruptan ise 19. gün intrakardiyak kan örneği ve karaciğer dokuları alınacaktır. İntrakardiyak kan örneğinde biyokimyasal olarak ALT, AST, TAS, TOS değerleri ölçülecek ve oksidatif stres indeksi hesaplanacaktır. Her denekten alınan karaciğer dokuları ışık mikroskobik ve elektron mikroskobik inceleme için doku hazırlama tekniklerine uygun olarak hazırlanacaktır. Quercetin'in karaciğer histopatolojisi ve karaciğer fonksiyonları üzerine olan koruyucu etkileri incelenecektir. Elde edilecek sonuçlar klinikte hepatotoksisite tedavisine katkı sağlayacaktır. Anahtar Kelimeler: Karaciğer, karbon tetraklorür, oksidatif stres, Quercetin, transmisyon elektron mikroskobu.