Tebriz Aşıklık Geleneği ve Aşık Edebiyatı(2. Cilt)
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çukurova Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türk Dili ve Edebiyatı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2008
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Nabi Kobotarian
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): ERMAN ARTUN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Tezimizin içeriğini ?Tebriz âşıklık geleneği ve âşık edebiyatı? oluşturmaktadır.İran'da yaşayan Türkler arasında yoğun bir âşık edebiyatı ve âşıklık geleneğigörülmektedir. Bölgede yaşayan büyük Türk nüfusu geniş bir sözlü edebiyata sahiptir.Tezimizin giriş bölümünde İran'da yaşayan Türkler hakkında genel bir bilgi verdiktensonra İran sınırları içerisinde bulunan Azerbaycan bölgesiyle ilgili coğrafi ve tarihibilgiler vermeyi uygun gördük. Bölge tarihi ve bölge kültürü yönünden genel bilgilerverilmiştir.Tezimizde Türkiye ve Azerbaycan'da yayımlanan âşıklar konulu yazılıkaynakların yanı sıra Tebriz'den derlenen sözel kaynaklardan yararlandık. Anadolu veOrta Asya coğrafyasını birleştiren Azerbaycan bölgesinde yoğun Türk kültürüyaşanmaktadır. Âşıklık geleneği konusunda araştırma yapan uzmanların ifade ettiği gibiâşıklık geleneği iki sahada aynıdır. Anadolu sahasında gördüğümüz usta-çırak ilişkisi,saz çalma, destan söyleme, Tebriz ve Azerbaycan yöresindeki âşıkların arasında da dahagüçlü ve yaygın olduğu konusunda örnekler verildi. Şikâri Destanı örneğini vererek,destan söyleme geleneğinin bölgede önemli olduğunu vurgulamaya çalıştık. Bubölümde bölge âşıklarının musiki aletleri çeşitliliğini üzerinde durulmuştur. Bölgeninkültürel durumu ve âşıklarının toplumdaki işlevleri hakkında bilgi vermeye çalıştık.Üçüncü bölümde Azerbaycan âşık şiirinde görülen bazı biçimlerin ve türlerinörneklerini ortaya koyduk. Dördüncü bölümde Tebriz âşıklarının üslûp ve dil özellikleriüzerinde durduk. Dil ve üslûp özellikleri incelenmesinde sözel kaynaklardanyararlandık. Daha sonraki bölümlerde Tebriz'de yaşayan âşıklardan ve âşıklarınşiirlerinden örnekler verdik. Çalışmamızın son bölümünde Azerbaycan ve Tebriz'in enuzun âşık destanı olarak bilinen Şikâri Destanı'nı TDK'nin önerdiği ortak Türkalfabesiyle yazıya çevirdik. Türkiye Türkçesine aktardıktan sonra destandaki motifleri,kişileri ve yer adları konusunda bilgi verildi.