Pamuk beyazsineği, Bemisia tabaci (Gennadius) (Hemiptera: Aleyrodidae)'nin Entomopatojen Florasının Mikrobiyal Mücadelede Kullanımı

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çukurova Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Bitki Koruma, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Şebnem Tireng Karut

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): YEŞİM AYSAN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Pamuk beyazsineği, Bemisia tabaci (Gennadius) (Hemiptera: Aleyrodidae) dünyada olduğu gibi Türkiye'de de farklı konukçu bitkilerde önemli ekonomik kayıplara neden olmaktadır. Zararlının biyolojik mücadelesinde parazitoit ve predatörlerin yanı sıra entomopatojen funguslar, bakteriler ve nematodlar da kullanılmaktadır. Bu çalışmada, B. tabaci'nin entomopatojen florasının mikrobiyal mücadelede kullanımını belirlemek amacıyla 2013-2014 yıllarında Adana ve Mersin illerinden farklı bitkilerden toplanan B. tabaci örneklerinden bakteri ve fungus izolasyonları yapılmıştır. Yapılan izolasyonlar sonucunda 89 adet bakteri ve 67 adet fungus izolatı elde edilmiştir. Seçilen 12 adet bakteri ve 15 adet fungus izolatı biyolojik etkinlik denemelerinde kullanılmıştır. Bakteri izolatlarının etkinliğinin belirlenmesi amacıyla laboratuvar koşullarında yapılan çalışmada Serratia marcescens izolatı ergin beyazsineğe karşı %72 oranında başarı göstermiştir. Diğer izolatların etki oranları ise %25'in altında kalmıştır. Denemeye alınan 15 fungus izolatının etkinliği %5-99 arasında değişmiştir. Kontrolle karşılaştırıldığında 8 izolatın etkinliği %66-99 arasında olmuş ve bu 8 izolat için deneme aynı şekilde tekrarlanmıştır. İkinci denemede fungus izolatlarının etkinliği %57-98 arasındayken en yüksek etkiyi gösteren 3 izolat saksı çalışmaları için seçilmiştir. Serratia marcescens izolatı saksı çalışmalarında beyazsineğin ergin öncesi dönemlerine karşı etkili bulunmamıştır. Saksı denemesinde en yüksek etkiyi %65 ile Penicillium oxalicum göstermiş ve bu izolat sera çalışmalarında kullanılmak üzere aday entomopatojen olarak belirlenmiştir. Laboratuvar ve saksı çalışmalarında etkili bulunan Penicillium oxalicum uygulaması sera koşullarında zararlının ergin ve nimf dönemlerine karşı etkisiz bulunmuştur. Bu çalışma Türkiye'de B. tabaci'nin entomopatojen florasının belirlenmesine yönelik yapılan ilk çalışma olma özelliği göstermektedir.