İlköğretim sekizinci sınıf öğrencilerinin yaratıcı düşünme eğilimleri, problem çözmeye yönelik algıları ve akademik başarıları arasındaki ilişkinin incelenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çukurova Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Eğitim Bilimleri, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ÖZGE GÖZCÜ REYHAN

Danışman: Memet Karakuş

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırma, ilköğretim sekizinci sınıf öğrencilerinin yaratıcı düşünme eğilimleri, problem çözmeye yönelik algıları ve akademik başarıları arasındaki ilişkiyi incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırmanın evrenini Siirt il merkezinde bulunan devlet okullarında öğrenim gören ortaokul öğrencileri oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemi ise 2016-2017 eğitim ve öğretim yılı içerisinde Siirt il merkezinde bulunan ortaokullarda öğrenim gören 190 kız ve 197 erkek olmak üzere toplam 387 ortaokul öğrencisinden meydana gelmiştir. Araştırmada örneklem basit rastlantısal yöntemle seçilmiştir. Bu araştırmada nicel araştırma yöntemi kullanılmış olup, ilişkisel tarama modelinde betimsel bir çalışmadır. Verilerin toplanmasında Whetton ve Cameron'a ait "Yaratıcılık Ölçeği", Heppner'e ait "Problem Çözme Envanteri" ve "TEOG Puanları" kullanılmıştır. Araştırmanın verileri SPSS 22.0 programı ile çözümlenmiştir. Verilerin analizinde Bağımsız Örneklem t-testi, Basit Doğrusal Korelasyon Analizi kullanılmıştır. Bulgulara göre; öğrencilerin %49.1'i kız öğrencilerden oluşurken, %50.9'u erkek öğrencilerden oluşmaktadır. Öğrencilerin ortalama TEOG puanı 370.21±56.38'dir. Öğrencilerin problem çözme yeteneğine güven puanının, yaklaşma-kaçınma puanının ve problem çözme toplam puanının düşük düzeyde olduğu, kişisel kontrol puanının ise orta düzeyde olduğuna ulaşılmıştır. Öğrenciler orta düzeyde yaratıcı düşünme eğilimine sahiptir. Kız öğrencilerin akademik başarılarının erkek öğrencilerden yüksek olduğu ancak öğrencilerin akademik başarılarının cinsiyete göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde farklılaşmadığı görülmektedir. Problem çözme yeteneğine güven alt boyutunda erkek öğrencilerin daha iyi beceriye sahip olduğu, yaklaşma-kaçınma, kişisel kontrol ve problem çözmeye yönelik algısı toplamında ise kız öğrencilerin daha iyi algıya sahip olduğu görülmektedir. Sadece yaklaşma-kaçınma alt boyutunda bulunan farklılık öğrencilerin cinsiyetine göre istatistiksel olarak anlamlıdır. Diğer alt boyutlarda ve toplam puan da ise öğrencilerin cinsiyetine göre istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmamaktadır. Kız öğrencilerin yaratıcılık düşünme eğilimlerinin erkek öğrencilere göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde daha yüksek olduğu görülmektedir. Öğrencilerin yaratıcı düşünme eğilimleri ile problem çözmeye yönelik algıları arasında, negatif yönde ve anlamlı düzeyde bir ilişki bulunduğu belirlenmiştir. Öğrencilerin yaratıcı düşünme eğilimleri ile akademik başarıları arasında, pozitif yönde ve anlamlı düzeyde bir ilişki bulunduğu belirlenmiştir. Yaratıcılık düzeyi arttıkça akademik başarı da artmakta, yaratıcılık düzeyi azaldıkça akademik başarı da azalmaktadır. Öğrencilerin problem çözmeye yönelik algıları ile akademik başarıları arasında, negatif yönde bir ilişki olduğu ancak bu ilişkinin anlamlı olmadığı belirlenmiştir. Bu araştırmalar sonucunda uygulamaya yönelik ve ileride yapılacak araştırmalara yönelik öneriler geliştirilmiştir. Anahtar Kelimeler: Eğitim, Yaratıcı düşünme, Problem çözme, akademik başarı