Yetişkinlerde Sosyal ağ kullanımının beş faktör kişilik özellikleriyle ilişkisi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çukurova Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Eğitim Bilimleri, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2017
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Seda Seviniş
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): MEHMET BİLGİN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu araştırmanın amacı, yetişkinlerin sosyal ağ kullanımlarının beş faktör kişilik özellikleriyle ilişkisini incelemektir. Araştırmanın örneklemi 30-51 ve 51 yaş üzeri yaş aralığındaki 1252 kadın, 1248 erkek olmak üzere toplam 2500 kişidir. Örneklem, Gaziantep ili Şehitkamil ve Şahinbey ilçe sınırları içinde bulunan Milli Eğitim Bakanlığına bağlı ilkokul, ortaokul ve lise okul türüne devam eden öğrencilerin velilerinden tabakalı ve seçkisiz örnekleme yöntemi ile belirlenmiştir. Araştırmaya katılan yetişkinlerin, kişilik özelliklerine ilişkin veriler "Beş Faktör Kişilik Ölçeği", kişisel bilgileri ve sosyal medya kullanımına ilişkin veriler ise araştırmacı tarafından hazırlanan "Kişisel Bilgi Formu" kullanılarak elde edilmiştir. Verilerin analizinde sosyal medya kullanım saatlerinin beş faktör kişilik özelliklerine göre farklılaşıp farklılaşmadığını anlamak için tek yönlü varyans analizi ANOVA, sosyal medya kullanım amaçlarının ve sosyal medya hesaplarının beş faktör kişilik özelliklerine göre farklılaşıp farklılaşmadığını anlamak için ise tek yönlü MANOVA yapılmıştır. Sosyal ağ kullanım sürelerine göre beş faktör kişilik özelliklerinden dışadönüklük alt boyutu arasında anlamlı farklılık bulunmazken; yumuşakbaşlılık, özdenetim, nevrotizm ve gelişime açıklık alt boyutları arasında anlamlı farklılık bulunmuştur. Sosyal ağları kullanım amaçlarının beş faktör kişilik özellikleri ile ilişkisinde her bir kullanım amacına göre farklı kişilik özellikleri arasında anlamlı farklılıkların olduğu bulunmuştur. Yetişkinlerin sosyal medya kullanımında "Yeni arkadaşlar edinmek" amacına göre gelişime açıklık ve dışadönüklük, "Çevrimiçi sohbet etmek", "Fotoğraf paylaşmak", "Video paylaşmak", "Haber paylaşmak", "Arkadaşlarının ne yaptığını kontrol etmek", "Tanıdıklarıyla iletişim kurmak" ve "Boş zamanlarını geçirmek" amaçlarına göre yumuşakbaşlılık, özdenetim, nevrotizm, gelişime açıklık ve dışadönüklük, "Yorum yapmak" amacına göre yumuşakbaşlılık ve özdenetim, "Bilgi edinmek" ve "Oyun oynamak" amaçlarına göre yumuşakbaşlılık, özdenetim, gelişime açıklık ve dışadönüklük kişilik özellikleri arasında anlamlı farklılık bulunmuştur. Kullanılan sosyal medya hesaplarının beş faktör kişilik özellikleri ile ilişkisinde her bir sosyal medya hesabı için farklı kişilik özellikleri ile anlamlı farklılıkların olduğu bulunmuştur. Yetişkinlerin kullandıkları sosyal medya hesaplarından "Facebook", "Skype", "Whatsapp" ve "Twitter" kullanımı ile yumuşakbaşlılık ve özdenetim; "Google +", "Vine", "Blogspot", "Tumblr" ve "Pinterest" kullanımı ile yumuşakbaşlılık, özdenetim, nevrotizm, gelişime açıklık ve dışadönüklük; "Youtube" ve "Swarm" kullanımı ile yumuşakbaşlılık, özdenetim ve nevrotizm; "Instagram" kullanımı ile yumuşakbaşlılık, özdenetim, gelişime açıklık ve dışadönüklük kişilik özellikleri arasında anlamlı farklılık bulunmuştur. Anahtar kelimeler: Beş faktör kişilik özellikleri, sosyal medya, sosyal ağlar, yetişkin.