KOBİ'lerde dinamik yetenekler ve stratejik yönelimlerin performans üzerine etkileri: İmalat işletmelerinde bir araştırma
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Çukurova Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İşletme, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ADİL İBİN
Danışman: Azmi Yalçın
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışma, Türkiye'de faaliyette gösteren KOBİ'lerin finansal performansını araştırmak üzere tasarlanmıştır. Dinamik yetenekler ve stratejik yönelimlerin firma performansına etkilerini incelemek bu çalışmanın temel amacıdır. Daha bütünsel bir bakış açısı sağlamak adına, belirli çevresel özelliklerin (sektörel koşulların uygunluğu ve heterojenlik) performansla ilişkisi de test edilmiştir. Araştırmanın verileri Adana ilinde faaliyet gösteren 326 küçük ve orta ölçekli işletmelerden temin edilmiştir. Veriler incelenen şirketlerin yöneticilerinden yapılandırılmış anketler yoluyla toplanmıştır. Elde edilen bulgular, dinamik yeteneklerin KOBİ'lerin performansını olumlu yönde etkilediğini göstermektedir. İncelenen üç stratejik yönelimden sadece birinin, pazar yöneliminin, firma performansının anlamlı ve olumlu bir tahmin edicisi olduğu kanıtlanmıştır. Diğer iki stratejik yönelim, girişimcilik yönelimi ve teknolojik yönelim ile performans arasındaki ilişki anlamsızdır. Bunların dışında, sektörel koşulların uygun olduğu bir çevrede faaliyet yürütmenin firma performansını olumlu etkilediği gözlemlenmişken, çevresel heterojenliğin performans üzerinde herhangi bir anlamlı etkisinin olmadığı sonucuna varılmıştır. Araştırmanın performansla ilgili olarak hem organizasyonel hem de çevresel faktörleri aynı anda ele alması noktasında yazına katkı sunması beklenmektedir. Ayrıca çevresel değişikliklere daha hızlı yanıt verilebilmesi için kaynak ve yetkinlikleri yeniden yapılandırma konusunda yöneticilere rehberlik etmesi beklenmektedir. Anahtar kelimeler: KOBİ, performans, dinamik yetenekler, stratejik yönelimler, çevresel heterojenlik, sektörel koşulların uygunluğu