Akademik Veri Yönetim Sistemi
Uluslararası Katılımlı Türkiye IX. Bitki Koruma Kongresi, Ankara, Türkiye, 3 - 05 Eylül 2025, ss.510-511, (Özet Bildiri)
Asma fidanlıklarında Petri Hastalığı, Phaeoacremonium minimum, Cadophora luteo-olivaceae ve
benzeri patojenlerin neden olduğu, dünya üzerinde asma fidancılığının yapıldığı alanlarda önemli fungal
hastalıklardan biridir. Bu hastalığın mücadelesi ciddi ölçüde zor olup, hastalık oluşumunu azaltacak
ekonomik ve pratik bir yöntem henüz mevcut değildir. Bu çalışmanın amacı, endofitik Penicillium
fructuariae-cellae, Penicillium canescens ve Trichoderma brevicompactum türlerininin vitro ve saksı
çalışmaları ile P. minimum ve C. luteo-olivaceae’nın yol açtığı hastalıkların oluşumunu azaltıcı etkisini
incelemektir. Endofitik türlerin patojenler üzerindeki in vitro etkileri ikili-kültür, uçucu antibiyotik ve
kültür filtratı testleriyle incelenmiştir. Saksı denemeleriyle endofitik türlerin spor süspansiyonları
fidanların köklerine uygulanmış, dört ay sonra içsel dokulardaki nekroz oluşumu ve fidan ölüm oranları
ölçülmüştür. Endofitik türlerden P. fructuariae-cellae, ikili kültür testindeP. minimum ve C. luteo-
olivaceae koloni büyümelerini sırasıyla %27.3 ve %31.9 oranlarında azaltmış, P. canescens her iki
patojen koloni büyümelerini %0.8 ve %20.1oranlarında azaltarak düşük etki göstermiştir.T.
brevicompactum, patojenlerin koloni büyümesini%35.7 ve %39.8 oranlarında azaltarak en yüksek
antagonistik etkiyi göstermiştir. P. fructuariae-cellae ve P. canescens kültür filtratlarının, P.
minimum’un koloni büyümesini azalttığı fakat C. luteo-olivaceae üzerinde etkisinin olmadığı
anlaşılmıştır. Endofitik izolatların köklere uygulandığında sistemik etki göstererek nekroz uzunluklarını
azalttığı gözlenmiş ve bu türler içsel dokulardan yeniden izole edilebilmiştir. Steril köklendirme
ortamlarında P. minimum inokule edilen bitkilerin %63.6’sı kururken, endofitik izolatlarla desteklenen
fidanlarda kuruma olmamıştır. C. luteo-olivacea inokule edilen fidanların %28.6’sı kururken,
endofitlerle desteklenenlerde bu oran %9.1’e kadar gerilemiştir. Steril olmayan köklendirme
ortamlarında ise bitkilerin hiçbirinde kuruma meydana gelmemiştir. Bu çalışma, P. fructuariae-cellae,
P. canescens, T. brevicompactum’ türlerinin asma fidanlıklarında Petri Hastalığı’nın biyolojik
mücadelesinde potansiyel biyo-kontrol ajanları olarak değerlendirilebileceğini göstermektedir.
Anahtar Kelimeler: Asma fidanlıkları, biyolojik mücadele, endofitik funguslar, Petri hastalığı