Türkiye'de 1970-1989 Dönemindeki Soğan Fiyatlarının Analizi


Şengül H.

Çukurova Ziraat Fakültesi Dergisi, vol.9, no.3, pp.213-228, 1994 (Peer-Reviewed Journal)

  • Publication Type: Article / Article
  • Volume: 9 Issue: 3
  • Publication Date: 1994
  • Journal Name: Çukurova Ziraat Fakültesi Dergisi
  • Journal Indexes: Other Indexes
  • Page Numbers: pp.213-228
  • Çukurova University Affiliated: No

Abstract

Fiyat analizleri, ekonomik karar birimlerinin davranışlarını belirlemede oldukça yararlı bir yardımcı araçtır. Analiz edilen üretim mevsimsel, ekolojiye bağımlı bir tarım ürünü fiyatı ise, üstelik ülkede ekonomik karar almayı güçleştirecek ölçüde bir enflasyon yaşanıyorsa, konunun önemi daha da artmaktadır.

Bu çalışmada üretimi son yıllarda 1,5 milyon tona ulaşan soğanın, üretici eline geçen fiyatları ve mevsimsel dalgalanmaların analizi için Adana ili tüketici fiyatları analiz edilmiştir.

Soğan fiyatları ele alınan dönemde cari olarak artış trendi gösterirken, reeli olarak hemen hemen sabit kalmıştır. 1980-89 döneminde  soğan cari fiyatları ve önemli tarımsal girdilerin fiyatları arasındaki göreli fiyat ilişkileri, soğan fiyatları aleyhine gelişme göstermiştir.

Soağan reel fiyatları önemli sayılabilecek mevsimsel dalgalanma göstermektedir. Tüketici reel fiyatları mart, nisan mayıs ve haziran aylarında mevsim ortalamalarının üzerinde, diğer aylarda ise altında seyretmektedir.

Araştırmada, fiyatlarla en güçlü ilişkini nüfus arasında olduğu saptanmıştır. Bu ilişiki doğru yönlüdür. Nüfus artışı talepte artışa yol açmak suretiyle fiyatlarda artışa yol açmaktadır. Nüfus fiyatla birlikte üretim artışını da etkilediğinden üretimle fiyat arasındaki ilişki beklenilen yönde ve düzeyde olmamaktadır.