Akademik Veri Yönetim Sistemi
Pamukkale Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, cilt.12, sa.2, ss.438-452, 2025 (TRDizin)
Osmanlı Devleti’nin son dönemlerinde Kayseri’de yaşamış olan Gözübüyükzâde İbrâhim Efendi, başta Arap dili olmak üzere mantık, kelam, tefsir gibi alanlarda eserler kaleme almış bir Osmanlı âlimidir. Elli yıla yakın bir süre, kendi adıyla meşhur olan medresesinde başmüderris olarak aralarında değerli âlimlerin de bulunduğu beş yüzden fazla öğrenci yetiştirip icâzet vermiştir. Sayısı elli beş civarında olan ve daha çok ders kitabı mahiyetinde yazdığı eserler başta Süleymaniye Kütüphanesinde, Erzurum ve Çorum gibi farklı kütüphanelerde yazma ve matbu şekilde mevcuttur. Müellifin, başında “Besmele”, “Hamdele” ve “Tasliye” risâlelerinin de bulunduğu otuz kadar Arapça risâlesi Mecmûʿatü’lKavâʿid adı ile basılmıştır (İstanbul 1259). Eser daha sonra müellifin bir mukaddime ve bir risâlesinin eklenmesiyle Mecmûʿatü’r-Resâʾil başlığıyla ikinci defa yayımlanmıştır (İstanbul 1274). Çalışmamızın konusu olan Tasliye Risâlesi bu mecmuada yer alan, Hz. Peygamber’e (a.s.) salât getirmenin önemini ve anlamını açıklayan ve bu ifadeyi gramer bakımından da ele alan Arapça bir risâledir. Çalışmamızda risâle öncelikle tercüme edilmiş, sonra da kaynaklar eşliğinde değerlendirilmesi yapılmıştır. Ayrıca müellifin hayatı ve eserleri hakkında kısaca bilgi verilmiştir.