Dijital İllüstrasyonda Kültürel ve Mimari Ögelerin Mekân Kurgusuna Yansımaları: Mari Zand Örneği

Bu çalışmanın amacı, kültürel ve mimari ögelerin dijital illüstrasyonlardaki mekân kurgusuna yaptığı etki ve katkıların kadın sanatçı Mari Zand’ın illüstrasyonları üzerinden irdelenmesidir. Mari Zand (MadMaraca), İstanbul’da yaşayan İran asıllı bir illüstratördür. Zand’ın 3 boyutlu ve voksel stiliyle ürettiği dijital illüstrasyonlarda mekânsal kurgular, kültürel, mimari ve doğal unsurlarla birlikte kurgulanır. İllüstratörün 3 boyutlu voksel dioramalarında antik kentler, avlulu evler, kompleks yapılar, pazarlar ve dini yapılar, seçildikleri kültürün ve coğrafyanın pek çok detayını barındırır. Halılar, minareler, çini kaplamalar, konik kubbeler, cumbalar ve işlemeli kapılar, Zand’ın illüstrasyonlarındaki Pers ve Türk kültürlerinin izlerini mekânsal kurguya nesneler ve mimari detaylar ile taşır. Mari Zand’ın illüstrasyonları, coğrafi ve kültürel göstergelerin mekân odaklı illüstrasyonları şekillendirme noktasındaki öneminin anlaşılabilmesi açısından değerli örneklerdir. Tekli durum deseninde gerçekleştirilmiş olan bu çalışmada, Mari Zand’a ait 8 adet illüstrasyon, ölçüt örnekleme yöntemine göre seçilerek incelenmiştir. İllüstrasyonlarda yer alan kültürel ve mimari ögeler inceleme esnasında açıklanmış, son olarak incelenen 8 illüstrasyonda yer alan kültürel ve mimari ögeler bir tablo halinde kategorilendirilerek sunulmuştur. Yapılan araştırmada, mekânsal kurguya odaklanan dijital illüstrasyonlarda mimari ve kültürel ögelerin illüstrasyonların anlamını ve kurgusunu önemli ölçüde etkilediği görülmüştür. Aslen İranlı olan ve İstanbul’da yaşayan Mari Zand’ın illüstrasyonlarında özellikle Pers ve Türk kültürü ile mimarisine yönelik pek çok unsurun yer aldığı da gözlemlenmiştir. Çalışmanın, mekân merkezli dijital illüstrasyonlarda mimari ve kültürün anlamsal bütünlük bağlamındaki katkılarının görünürlüğüne ve öneminin anlaşılmasına katkıda bulunması beklenmektedir.