Çukurova Koşullarında Farklı Uygulamalarla Salep Yetiştiriciliğinin İncelenmesi
Bahçe, cilt.55, sa.2, ss.92-98, 2026 (TRDizin)
- Yayın Türü: Makale / Tam Makale
- Cilt numarası: 55 Sayı: 2
- Basım Tarihi: 2026
- Doi Numarası: 10.53471/bahce.1876507
- Dergi Adı: Bahçe
- Derginin Tarandığı İndeksler: TR DİZİN (ULAKBİM)
- Sayfa Sayıları: ss.92-98
- Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
- Çukurova Üniversitesi Adresli: Evet
Özet
Bu çalışma, Adana ili Kozan ilçesinde Orchis sancta türü salep orkidesinin kültüre alınabilirliği ve 3 farklı organik gübre (kontrol, hümik asit, deniz yosunu, solucan gübresi) uygulamasının yumru verimine etkilerini incelemek amacıyla yapılmıştır. Araştırma tesadüf blokları deneme desenine göre üç tekerrürlü olarak yürütülmüştür. Hümik asit 10 litreye 100 ml ve deniz yosunu ve solucan gübresi 10 litreye 200 ml olacak şekilde kullanılmıştır. Deneme sonucunda, hümik asit uygulaması yaprak boyunu ortalama 4,39 cm’ye, yaprak sayısını 10,38 adete yükseltmiş; solucan gübresi ise ortalama yumru sayısını 2 adet/yumru’ya çıkarmıştır. Deniz yosunu uygulamasında ise yumrularda şekil bozuklukları ve çürüme görülmüştür. Çalışmada yumru ağırlıkları 2,96 g –7,07 g arasında değişim göstermiştir. Sonuç olarak Orchis sancta’nın bölge koşullarına yüksek adaptasyon gösterdiği ve organik gübrelerle desteklendiğinde verim ve kalite artışı sağladığı tespit edilmiştir. Solucan gübresinin katı formda kullanımı, yumru kalitesini koruyarak verim artışına katkı sağlamıştır. İleride yapılacak çalışmalarda, farklı organik gübre dozları ve farklı habitatlarda tür adaptasyonu ile verimlilik analizlerinin yapılması.
This study was conducted to investigate the cultivability of the Orchis sancta orchid species in Kozan district of Adana province and the effects of three different organic fertilizer applications (control, humic acid, seaweed, worm compost) on tuber yield. The research was carried out according to a randomized block design with three replications. Humic acid was applied at a rate of 100 ml per 10 litres, and seaweed and worm compost at a rate of 200 ml per 10 litres. The results showed that humic acid application increased the average leaf length to 4.39 cm and the number of leaves to 10.38; worm compost increased the average number of tubers to 2 tubers/tuber. Seaweed application resulted in deformities and rotting of the tubers. Tuber weights ranged from 2.96 g to 7.07 g. In conclusion, it was determined that Orchis sancta showed high adaptation to the regional conditions and that support with organic fertilizers increased yield and quality. The use of vermicompost in solid form contributed to increased yield while preserving tuber quality. Future studies are recommended to analyse species adaptation and productivity at different organic fertilizer doses and in different ecological regions.