Camelina sativa (L.)
Crantz (Ketencik), yüksek
-linolenik asit (C18:3) içeriği nedeniyle biyoyakıt ve
besinsel uygulamalarda yağlı tohum bitkisi olarak küresel ölçekte dikkat
çekmektedir. Ancak, Akdeniz çevrelerinde tohum dolum dönemi sırasındaki yüksek
sıcaklıklar yağ kalitesini olumsuz etkileyebilmektedir. Bu çalışma, Akdeniz
iklimi yağışa dayalı (kuru tarım) koşullarında, istenen yağ asitleri
konsantrasyonunu maksimize etmek için en uygun ekim tarihini belirlemeyi
amaçlamıştır. Tarla denemeleri üç farklı ekim tarihi (25 Ocak, 10 Şubat ve 25
Şubat) ile yürütülmüştür. Tohum yağı hekzan kullanılarak ekstrakte edilmiş ve
yağ asidi bileşenleri Gaz Kromatografisi-Kütle Spektrometresi (GC-MS) ile
analiz edilmiştir. Sonuçlar,
-linolenik asidin %38.67 ile %40.75 arasında değişen
değerlerle tüm uygulamalarda baskın yağ asidi olarak kaldığını göstermiştir.
Toplam Çoklu Doymamış Yağ Asidi (PUFA) içeriği %61.33 ile %62.54 arasında
gözlenirken, Tekli Doymamış Yağ Asitleri (MUFA) %22.34 ile %23.94 arasında
değişmiştir. C18:3 değerleri bu aralıkta varyasyonlar gösterirken, geç ekimlere
bağlı olarak MUFA seviyelerinde hafif bir artış eğilimi tespit edilmiştir.
Erusik asit seviyeleri %1.91–2.49 aralığında saptanmış olup, yemeklik yağlar için
belirlenen güvenlik sınırları içerisinde kalmıştır. Bu bulgular, tohum
dolumunun daha serin koşullarda gerçekleşmesini kolaylaştırmak ve böylece
yüksek değerli pazarlar için Omega-3 profilini potansiyel olarak iyileştirmek
adına, Akdeniz bölgesinde erken ekimin faydalı bir strateji olabileceğini
ortaya koymaktadır.
Camelina
sativa
(L.) Crantz has gained global attention as an oilseed crop for biofuel and
nutritional applications, due to its high content of
-linolenic acid (C18:3). However, in Mediterranean
environments, high temperatures during seed filling can negatively impact oil
quality. This study aimed to determine the optimal sowing date to maximize the
concentration of desirable fatty acids under Mediterranean rain-fed conditions.
Field trials were conducted with three sowing dates (January 25, February 10,
and February 25). Seed oil was extracted using hexane, and fatty acid
compositions were analyzed via Gas Chromatography-Mass Spectrometry (GC-MS).
Results indicated that
-linolenic acid remained the dominant fatty acid
across all treatments, with values ranging from 38.67% to 40.75%. Total
Polyunsaturated Fatty Acid (PUFA) content was observed between 61.33% and
62.54%, while Monounsaturated Fatty Acids (MUFA) ranged from 22.34% to 23.94%.
C18:3 values exhibiting variations within the range, accompanied by a minor
upward trend in MUFA levels based on the late sowings. Erucic acid levels were
detected in the range of 1.91%–2.49%, remaining well within safety limits for edible
oils. These findings suggest that early sowing may be a beneficial strategy in
the Mediterranean region to facilitate seed filling under cooler conditions,
potentially enhancing the Omega-3 profile for high-value markets.