Yaşamı sürdürme nedenleri: Ebeveyn kabul reddi, duygu düzenleme stratejileri ve bilişsel esneklik açısından bir değerlendirme


Dr. Öğr. Üyesi MERYEM DEDELER

Tez Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türkiye

Tez Danışmanı: Ayşegül Durak Batıgün

Tezin Onay Tarihi: 2016

Özet:

Bu çalışma üç aşamadan oluşmaktadır. İlk aşamada Yaşamı Sürdürme Nedenleri Envanterinin (YSNE) revizyonu için yürütülen ön çalışma, ikinci aşamada Ebeveyn Kabul Red Ölçeği Yetişkin Kısa Form üzerinde yapılan geçerlik ve güvenirlik çalışması, son aşamada ise yaşamı sürdürme nedenlerinin, ebeveyn kabul reddi, duygu düzenleme stratejileri ve bilişsel esneklik değişkenleri ile ilişkisinin incelendiği ana çalışma yer almaktadır. Ayrıca ebeveyn kabul reddi ve yaşamı sürdürme nedenleri arasındaki ilişkide bilişsel esneklik ve duygu düzenleme stratejilerinin aracı rolü incelenmiştir. Katılımcılara uygun örnekleme yoluyla ulaşılmıştır. YSNE madde havuzu oluşturma çalışması 594, faktör analizi çalışmaları 685, test tekrar test ve geçerlik çalışmaları 201, ana çalışma ise 417 katılımcı ile tamamlanmıştır. Kişisel Bilgi Formu, YSNE, Bilişsel Esneklik Envanteri (BEE), Duygu Düzenlemede Güçlükler Ölçeği (DDGÖ), Ebeveyn Kabul Red Ölçeği Yetişkin Kısa Formu (EKRÖ Yetişkin Kısa), İntihar Olasılığı Ölçeği (İOÖ), Ana Babaya Bağlanma Ölçeği (ABBÖ) kullanılmıştır. Ön çalışma bulgularına göre YSNE 48 madde yedi faktörden, EKRÖ anne kısa formu iki faktörden, baba formu üç faktörden oluşmaktadır. Ana çalışma bulgulara göre araştırmada incelenen tüm değişkenler birbiri ile ilişkilidir. Yaşamı sürdürme nedenlerini cinsiyet, baba kabulü, anne reddi, alternatifler (BEE) ve amaçlar (DDGÖ) alt ölçekleri yordamaktadır. Ayrıca anne kabul reddi ile yaşamı sürdürme nedenleri arasında alternatifler ve amaçlar alt ölçeklerinin, bilişsel esneklik ve duygu düzenleme değişkenlerinin aracı rolü bulunmaktadır. Benzer şekilde baba kabul reddi ile yaşamı sürdürme nedenleri arasındaki ilişkide kontrol alt ölçeğinin, bilişsel esneklik ve duygu düzenleme değişkenlerinin aracı rolü bulunmaktadır.

Anahtar Sözcükler: Yaşamı sürdürme nedenleri, kişilerarası kabul red kuramı, duygu düzenleme stratejileri, bilişsel esneklik, EKRÖ yetişkin kısa form,pozitif psikoloji.