Elma ve Patates Atıklarının LC-QTOF/MS Yöntemiyle Fenolik İçerik Analizleri ve Antioksidan Aktivitelerinin Değerlendirilmesi

Sanayileşmenin hızla artmasıyla günümüzde beraberinde artan çevre kirliliği sosyal hayatı etkilediğinden önemli bir yer tutmaya başlamıştır. Dünyadaki doğal kaynaklar hızlı nüfus artışı ve bilinçsiz aşırı tüketim nedeniyle hızla azalmaktadır. Doğal kaynakların ham madde olarak üretimde bilinçsiz kullanımları sebebiyle bu kaynakların verimli kullanımı ortadan kalkmakta ve hızla yok olmaktadır. Ülkemizde günde yaklaşık 65,000 ton çöp üretilmektedir. Çöplerin toplanması, depolanması veya yok edilmesine kadar tüm hizmetlerin bir plan çerçevesinde ele alınması ve bu atıkların değerlendirilmesi veya geri kazanılması çevre ile uyumlu atık yönetimi olarak atfedilmektedir. Dolayısıyla atıkların daha iyi yönetilmesinde ve doğal ham madde kaynaklarının verimli kullanılması gerekliliği doğmuştur. Fenolik bileşikler tüm bitkilerde bulunan fitokimyasallardır. Kalp hastalıklarını önlemede, inflamasyonu azaltmada, kanseri önlemede, diyabette ve insandaki mutajenez oranını azaltmada kullanılan antioksidanlardandır. Patates ve elma, antioksidan özellikleri ile hücresel hasarı önlemede ve genel sağlık üzerinde olumlu etkilerde bulunmada önemli role sahiptir. Her iki gıda da serbest radikallerle savaşarak yaşlanma sürecini yavaşlatabilir, kanser gibi hastalıkların riskini azaltabilir ve bağışıklık sistemini güçlendirebilir. Patates, özellikle kabuğunda bulunan flavonoidler ve fenolik bileşikler açısından zengindir, elma ise içeriğindeki polifenoller, flavonoidler ve C vitamini sayesinde güçlü bir antioksidan kaynağıdır. Bu çalışmada fabrikalardan elde edilen elma ve patates atıklarının yeşil kimyaya uygun etanol ekstreleri elde edilerek fenolik içeriklerinin analizi LC-QTOF/MS yöntemiyle yapılacak ve bunların total fenolik madde miktar tayinleri ile antioksidan aktiviteleri değerlendirilecektir. Daha önce posa ile yapılmış bu tarz bir çalışmanın olmaması, elde edilen sonuçların ilk kez literatüre kazandırılacağını göstermektedir. Elde edilen sonuçlar endüstriye de katkı sağlayacaktır. Bu şekilde verimli çıkan posaların değerlendirilmesi için hayvan yemleri üretimi veya diğer ekstraksiyon yöntemleriyle bileşiklerin eldesi yönündeki çalışmalara veri sağlamış olacaktır.